Mga Sikat na Eksperimento sa Sikolohiya: Paano Tayo Naapektuhan ng Iba?

Ang Kapangyarihan ng Sitwasyon: Isang Panimula sa Sikolohiya ng Impluwensya

Ang pag-unawa kung paano tayo naaapektuhan ng mga tao sa ating paligid ay isa sa mga pinakamahalagang paksa sa sikolohiyang panlipunan. Sa Hilagang Amerika, partikular sa Estados Unidos at Canada, isinagawa ang ilan sa mga pinakamaimpluwensyang eksperimento sa kasaysayan upang siyasatin ang mga mekanismo ng kompormidad, pagsunod sa awtoridad, at pangkatang presyon. Ang mga pag-aaral na ito, na isinagawa sa mga institusyon tulad ng Yale University, Stanford University, at Swarthmore College, ay hindi lamang nagbago ng larangan ng sikolohiya kundi nag-ambag din sa ating pag-unawa sa mga pangyayari sa tunay na mundo, mula sa Holocaust hanggang sa My Lai massacre sa Vietnam at mga kaso ng pang-aabusong pang-sekswal sa loob ng mga institusyong relihiyoso. Tinatalakay ng artikulong ito ang mga kilalang eksperimento, ang mga siyentipiko sa likod nito, at ang kanilang pangmatagalang epekto sa agham at lipunan.

Ang Eksperimento sa Kompormidad ni Solomon Asch: Ang Presyon ng Parehong Pananaw

Noong dekada 1950, ang psychologist na si Solomon Asch mula sa Swarthmore College sa Pennsylvania ay nagsagawa ng isang serye ng mga pag-aaral na naglantad ng nakakagulat na tendensya ng mga tao na sumang-ayon sa nakararami, kahit na mali ito nang malinaw. Ang eksperimento ay simple sa disenyo ngunit malalim sa implikasyon.

Ang Disenyo at Pamamaraan

Ang mga kalahok, mula sa mga mag-aaral sa kolehiyo sa lugar ng Philadelphia, ay inanyayahang sumali sa isang pag-aaral tungkol sa “paghatol sa paningin.” Sa isang silid, ang isang “naive” na kalahok ay nakaupo kasama ang anim hanggang walong iba pang tao, na mga kasabwat ng mananaliksik o confederates. Ipinapakita sa kanila ang isang card na may isang linya ng sanggunian, at pagkatapos ay isa pang card na may tatlong linya ng iba’t ibang haba (A, B, at C). Ang kanilang gawain ay sabihin kung aling linya (A, B, o C) ang tumutugma sa haba ng linya ng sanggunian. Sa 18 na pagsubok, sa 12 “kritikal na pagsubok,” sasabihin ng mga kasabwat nang sabay-sabay ang maling sagot.

Ang Mga Nakakagulat na Resulta at Interpretasyon

Ang mga resulta ay kapansin-pansin. Humigit-kumulang 75% ng mga kalahok ay sumang-ayon sa maling sagot ng grupo nang kahit isang beses. Sa kabuuan, ang mga kalahok ay sumunod sa maling pangkat sa 37% ng mga kritikal na pagsubok. Ipinakita ng eksperimento ni Asch na ang kompormidad ay maaaring mangyari hindi lamang sa harap ng malinaw na pangkatang presyon kundi dahil sa pagnanais na magkasundo at maiwasan ang pagiging naiiba. Ang pag-aaral na ito ay naging pundasyon para sa mas maraming pananaliksik sa impluwensyang normatibo at impluwensyang impormasyonal.

Ang Mga Eksperimento sa Pagsunod ni Stanley Milgram: Ang Katayuan ng Awtoridad

Kung ipinakita ni Asch ang kapangyarihan ng mga kapantay, ipinakita naman ni Stanley Milgram, isang psychologist sa Yale University sa New Haven, Connecticut, ang nakakatakot na kapangyarihan ng awtoridad. Ang kanyang serye ng mga eksperimento, na nagsimula noong 1961, ay direktang inspirasyon ng mga pag-uusig sa mga Nazi sa Nuremberg Trials upang maunawaan kung paano napapayag ang mga ordinaryong tao na magsagawa ng mga kaguluhan.

Ang Makabagong Makina ng Pagpaparusa

Ang mga kalahok, mga lalaki mula sa iba’t ibang propesyon sa lugar ng New Haven at Bridgeport, ay kinuha para sa isang pag-aaral tungkol sa “pag-aaral at parusa.” Sila ay inatasan na magbigay ng mga electric shock sa isa pang “kalahok” (isang aktor na si Mr. Wallace) tuwing ito ay nagkakamali sa isang gawain sa pag-aaral. Ang shock generator ay isang makinang may 30 switch, mula 15 volts (“Mild Shock”) hanggang 450 volts (“Danger: Severe Shock” at “XXX”). Ang eksperimentador, isang tao sa puting amerikana na kumakatawan sa Yale University, ay mag-uutos sa kalahok na magpatuloy.

Ang Mga Natuklasan na Nagpabagabag sa Mundo

Bago ang eksperimento, tinanong ni Milgram ang isang pangkat ng mga mag-aaral sa kolehiyo at mga psychiatrist mula sa Harvard Medical School upang hulaan ang mga resulta. Parehong pangkat ang naghula na 1-3% lamang ng mga kalahok ang magpapatuloy hanggang sa pinakamataas na boltahe. Ang aktwal na resulta ay nakakagulat: 65% ng mga kalahok ang nagpatuloy upang magbigay ng nakamamatay na 450-volt shock. Ipinakita ng eksperimento kung paano napapailalim ang indibidwal na moralidad sa awtoridad ng isang institusyon (Yale) at sa pagtanggap ng responsibilidad ng eksperimentador. Ang mga pag-aaral ni Milgram ay umani ng malaking kontrobersya ngunit nananatiling isa sa mga pinakamahalagang pag-aaral sa sikolohiya.

Antas ng Boltahe	Label	Porsyento ng mga Kalahok na Huminto sa Antas na Ito
75V	Matinding Sakit	0%
135V	Matinding Sakit	12.5%
180V	Matinding Sakit	25%
300V	Panganib: Malubhang Sok	50%
375V	Panganib: Malubhang Sok	57.5%
450V	XXX	65% (Nagpatuloy hanggang dulo)

Ang Stanford Prison Experiment: Kapangyarihan at Dehumanisasyon

Noong 1971, sa ilalim ng pamumuno ni propesor Philip Zimbardo ng Stanford University sa California, isang pangkat ng mga mag-aaral sa kolehiyo ang nahati sa mga bilanggo at mga guwardiya sa isang simulated na bilangguan sa silong ng departamento ng sikolohiya ng Stanford. Ang layunin: pag-aralan ang sikolohikal na epekto ng nakikitang kapangyarihan.

Ang Pagbuo ng isang Mapanirang Reality

Ang 24 na psychologically stable na lalaking kalahok ay random na itinalaga sa mga papel. Ang mga “guwardiya” ay binigyan ng uniporme, sunglasses, at mga batuta. Ang mga “bilanggo” ay arestado sa kanilang mga tahanan sa Palo Alto ng totoong pulisya at dinala sa “bilangguan,” kung saan sila ay dehumanized—binigyan ng mga numero, sinuot ng mga damit na parang gown, at may kadena sa kanilang bukung-bukong. Si Philip Zimbardo mismo ang nagsilbing “superintendent.”

Ang Mabilis na Pagbagsak sa Kalupitan

Sa loob ng ilang oras lamang, nagsimulang mang-api ang mga guwardiya sa mga bilanggo. Pinilit nila ang mga ito na magsagawa ng mga nakakahiyang ehersisyo, inalisan ng tulog, at inilagay sa solitary confinement. Ang eksperimento, na nakatakdang tumagal ng dalawang linggo, ay kailangang wakasan pagkatapos lamang ng anim na araw dahil sa matinding sikolohikal na paghihirap ng mga kalahok. Ipinakita ng pag-aaral kung paano mabilis na masisira ang mga normal na tao kapag sila ay inilagay sa isang sistema na nagbibigay ng kapangyarihan at nag-aalis ng personal na pagkakakilanlan. Ang eksperimento ay naging batayan sa pag-unawa sa mga pang-aabuso sa mga bilangguan tulad ng Abu Ghraib sa Iraq.

Ang Bystander Effect at ang Kaso ni Kitty Genovese

Ang trahedyang pagpatay kay Catherine “Kitty” Genovese noong 1964 sa Kew Gardens, Queens, New York City, ay nag-udyok sa mga psychologist na sina Bibb Latané at John Darley upang magsagawa ng mga eksperimento. Iniulat ng The New York Times na 38 na tao ang nakarinig o nakakita ng pag-atake ngunit walang tumawag sa pulisya. Bagama’t ang mga detalye ng ulat ay kinontrobersya, ang kaso ay nagbukas ng pinto sa pag-aaral ng bystander effect.

Ang Eksperimento sa Epileptic Seizure at ang Diffusion of Responsibility

Sina Latané at Darley ay nagsagawa ng isang serye ng mga pag-aaral sa mga unibersidad tulad ng Columbia University at New York University. Sa isang kilalang eksperimento, ang mga kalahok ay inilagay sa isang silid at pinakinggan ang isang intercom discussion. Biglang, ang isang estudyante (isang aktor) ay nagpanggap na nagkaroon ng malubhang atake. Kapag ang kalahok ay naniniwala na sila lamang ang nakakaalam ng emergency, 85% ang nag-report nito. Ngunit kapag naniniwala sila na may apat pang ibang tao na nakikinig, 31% lamang ang nag-report. Ipinakita nito ang diffusion of responsibility: mas maraming tao ang naroroon, mas mababa ang posibilidad na tumulong ang bawat isa.

Mga Modernong Pagpapatuloy at Pag-uulit sa Hilagang Amerika

Ang mga klasikong pag-aaral na ito ay patuloy na sinisiyasat at pinipino sa modernong panahon, na isinasaalang-alang ang mga isyu sa etika at kultura.

Ang Replikasyon ng Milgram sa Santa Clara University

Noong 2009, isang pangkat ng mga mananaliksik na pinamunuan ni Jerry Burger sa Santa Clara University sa California ay nagsagawa ng isang bahagyang pag-uulit ng eksperimento ni Milgram, na may mahigpit na mga pag-iingat sa etika. Natuklasan nila na ang mga antas ng pagsunod ay halos kapareho sa mga naobserbahan ni Milgram noong 1960s, na nagmumungkahi na ang tendensyang ito ay nananatiling matatag sa kultura ng Hilagang Amerika.

Ang BBC Prison Study at ang Kritika sa Stanford

Bagama’t hindi isinagawa sa Hilagang Amerika, ang BBC Prison Study (2002) sa United Kingdom, na pinangunahan ni Stephen Reicher at Alex Haslam, ay direktang sumalungat sa ilang mga konklusyon ni Zimbardo. Ipinakita nito na ang mga pangkat ay hindi awtomatikong sumusunod sa mga nakakapinsalang pamantayan; ang pagtutol ay maaaring magsimula kapag ang awtoridad ay nakikita bilang hindi lehitimo. Ang mga natuklasang ito ay malawakang tinalakay sa mga akademikong silid-aralan sa University of Toronto at University of British Columbia.

Mga Implikasyon sa Tunay na Mundo: Mula sa Korte hanggang sa Opisina

Ang mga aral mula sa mga eksperimentong ito ay may malawak at praktikal na aplikasyon sa lipunang Hilagang Amerikano.

• Sistema ng Hustisyang Kriminal: Ginamit ang pananaliksik sa bystander effect upang sanayin ang mga tagapagpatupad ng batas at mga first responder. Ang mga prinsipyo ng kompormidad ay isinasaalang-alang sa pagpili ng hurado at pagtatasa ng testimonya ng eyewitness sa mga korte sa Ontario at California.
• Mga Kapaligiran sa Trabaho: Ang mga korporasyon tulad ng Google (sa Silicon Valley) at Procter & Gamble (sa Cincinnati, Ohio) ay gumagamit ng pagsasanay upang labanan ang “groupthink” at hikayatin ang malayang pag-iisip upang mapabuti ang pagbabago.
• Edukasyon at Pagpapalakas ng Bata: Ang mga programa sa mga paaralan sa Vancouver at Montreal ay nagtuturo sa mga mag-aaral tungkol sa cyberbullying sa pamamagitan ng lens ng bystander intervention, na naghihikayat sa kanila na maging “upstander” imbes na bystander.
• Pagsusuri sa Media: Ang pag-unawa sa kompormidad ay tumutulong sa pag-decode ng mga kampanya sa advertising at pulitika, mula sa mga ad ng Coca-Cola hanggang sa mga rally ng mga kandidato sa Washington D.C.

Mga Kontrobersya at Etikal na Pamana

Ang mga eksperimentong ito, lalo na ang kay Milgram at Zimbardo, ay nagdulot ng malaking pagbabago sa mga etikal na alituntunin sa pagsasaliksik. Ang American Psychological Association (APA) sa Washington D.C. at ang Tri-Council Policy Statement sa Canada ay nagpatibay ng mas mahigpit na mga patakaran dahil sa kanila.

Ang mga pangunahing alituntunin na ipinapatupad ngayon ay kinabibilangan ng:

• Informed Consent: Dapat ganap na maunawaan ng mga kalahok ang kalikasan ng pag-aaral at ang kanilang mga karapatan.
• Debriefing: Pagkatapos ng pag-aaral, dapat ganap na ipaliwanag sa mga kalahok ang anumang panlilinlang at tiyakin ang kanilang kagalingan.
• Karapatan na Umayaw: Dapat palaging malaya ang mga kalahok na umatras nang walang parusa.
• Minimization of Harm: Dapat i-minimize ng mga mananaliksik ang anumang sikolohikal o pisikal na stress.

Ang mga etikal na board sa mga unibersidad tulad ng McGill University at University of Michigan ay mahigpit na sumusubaybay sa lahat ng pananaliksik na kinasasangkutan ng mga tao.

FAQ

Bakit mahalaga pa ring pag-aralan ang mga lumang eksperimentong ito tulad ng kay Milgram at Asch?

Ang mga pangunahing sikolohikal na mekanismo ng kompormidad at pagsunod ay nananatiling may kaugnayan. Ipinapakita ng mga modernong pag-uulit, tulad ng kay Jerry Burger sa Santa Clara University, na ang mga tendensyang ito ay matatag pa rin. Ang pag-unawa sa kanila ay mahalaga para sa pagharap sa mga kontemporaryong isyu tulad ng pagsunod sa mga hindi etikal na utos sa korporasyon, pagkalat ng maling impormasyon sa Facebook at Twitter, at ang pag-uugali ng mga tao sa mga krisis tulad ng pandemya ng COVID-19.

Nagpapakita ba ang mga eksperimentong ito na ang mga tao ay likas na masama?

Hindi. Ang pangunahing aral mula sa mga eksperimentong ito ay hindi ang likas na kasamaan ng tao, ngunit ang kapangyarihan ng mga sitwasyon at sistemang panlipunan na mag-udyok ng nakakapinsalang pag-uugali. Ipinakikita rin ng pananaliksik, tulad ng BBC Prison Study, na ang mga tao ay may kakayahang lumaban at magtatag ng mga pamantayan ng kabutihan at kooperasyon, lalo na kapang ang awtoridad ay hinahamon.

Paano natin maiiwasan ang negatibong epekto ng kompormidad at pagsunod sa ating pang-araw-araw na buhay?

Ang kamalayan ang unang hakbang. Ang pagkilala sa mga sitwasyon kung saan maaaring magkaroon ng malakas na pangkatang presyon (mga pulong sa trabaho, mga peer group sa paaralan) ay nagbibigay-daan sa pag-iisip. Ang pagtatag ng isang “kulturang pagsalungat” sa mga organisasyon, kung saan ligtas ang pagtatanong, ay mahalaga. Ang mga indibidwal na tulad nina Rosa Parks sa Montgomery, Alabama, at Edward Snowden ay mga halimbawa ng pagtutol sa kompormidad para sa isang mas malaking prinsipyo.

May mga kilalang eksperimento ba sa impluwensyang panlipunan na nagmula sa Canada?

Oo. Ang Canada ay may mayamang tradisyon sa pananaliksik sa sikolohiyang panlipunan. Si Dr. Michael Bond ng University of Waterloo sa Ontario ay kilala sa kanyang trabaho sa cross-cultural psychology. Si Dr. Marlene Moretti ng Simon Fraser University sa British Columbia ay nagsagawa ng malawakang pananaliksik sa pag-uugali ng kabataan at peer relationships. Bukod dito, ang klasikong pag-aaral sa “Trivial Pursuit” ni Norman Triplett (bagama’t mas maaga) ay nag-ambag sa pag-unawa sa social facilitation, at ang mga Canadian researcher ay aktibo sa larangan ng social neuroscience sa mga institusyon tulad ng University of Western Ontario.

Paano naiiba ang mga resulta ng mga eksperimentong ito kung isasagawa sa ibang kultura, tulad ng sa Asya o Aprika?

Ipinakikita ng cross-cultural research na ang mga antas ng kompormidad at pagsunod ay nag-iiba. Ang mga kulturang kolektibista, tulad ng marami sa Japan, China, o Kenya, ay maaaring magpakita ng mas mataas na antas ng kompormidad sa mga gawaing nauugnay sa pangkatang pagkakaisa kumpara sa mga indibidwalistikong kultura tulad ng Estados Unidos at Canada. Gayunpaman, ang pangunahing mga phenomena—ang pagkakaroon ng impluwensya ng pangkat at awtoridad—ay unibersal. Ang konteksto at dahilan para sa pagsunod (paggalang, pag-iwas sa salungatan, paniniwala sa sistema) ay maaaring mag-iba nang malaki sa kultura, tulad ng ipinakita sa mga pag-aaral ng mga psychologist tulad nina Hazel Markus at Shinobu Kitayama.

Related Intelligence

Culture

Palakasan Bilang Kultura: Kasaysayan at Epekto nito sa Asya at Pasipiko

Culture

Mga Cognitive Bias: Paano Tayo Nililinlang ng Isip Natin sa Europa?