2026

Ang Pangunahing Proseso: Paano Nagsisimula at Lumalaganap ang Kanser Ang kanser ay hindi isang solong sakit, kundi isang pangkat ng mga sakit na nailalarawan sa pamamagitan ng hindi mapigilang pagdami at pagkalat ng mga abnormal na selula. Ang prosesong ito, na tinatawag na karcinogenesis o oncogenesis, ay karaniwang nagsisimula sa antas ng DNA. Ang DNA sa loob ng bawat selula ay naglalaman ng mga tagubilin o genes, kabilang ang mga proto-oncogenes na nagpapasigla sa paglaki at mga tumor suppressor genes…

Ang Pundasyon: Ano ang Emosyon at Damdamin sa Neurosiyensya? Sa larangan ng neurosiyensya, ang emosyon at damdamin ay magkaugnay ngunit magkaibang konsepto. Ang emosyon ay isang kumplikadong tugon ng utak na kinabibilangan ng mga pisiolohikal na pagbabago, pansamantalang paggawi, at nakagawiang reaksiyon. Ito ay mabilis, kadalasang hindi sinasadya, at unibersal sa lahat ng tao. Ang damdamin, sa kabilang banda, ay ang pansariling, may-malay na karanasan ng emosyong iyon—ang pagbibigay-kahulugan ng isip sa nangyayari sa katawan at utak. Ang pag-aaral ng…

Ang Pundamental na Yunit ng Buhay: Ano ang DNA? Ang deoxyribonucleic acid (DNA) ay ang molekula na nagdadala ng mga tagubilin para sa pagbuo, paggana, paglago, at pagpaparami ng halos lahat ng nabubuhay na organismo. Ito ang blueprint ng buhay. Natuklasan ang istraktura nito noong 1953 nina James Watson (Amerikano) at Francis Crick (Briton) sa Cavendish Laboratory sa University of Cambridge, na nakinabang sa gawaing X-ray crystallography ni Rosalind Franklin. Ang DNA ay isang dobleng helix, katulad ng isang nakatiklop…

Ang Mga Sinaunang Ugat: Mga Sentro ng Karunungan Bago ang Islam Bago pa man ang paglitaw ng Islam, ang rehiyon ng Gitnang Silangan at Hilagang Aprika ay mayaman na sa mga institusyong pang-edukasyon. Ang sinaunang lungsod ng Alexandria sa Ehipto, itinatag ni Alejandro ang Dakila, ay naging tahanan ng Library of Alexandria at ng Mouseion, isang sentrong pang-akademiko kung saan nag-aral at nagturo ang mga iskolar tulad nina Euclid at Archimedes. Sa Persianong Imperyo, ang akademya ng Gundishapur sa kasalukuyang…

Ang Pundasyon: Ano Talaga ang GPS? Ang Global Positioning System (GPS) ay isang sistema ng pag-navigate batay sa satellite na nagbibigay ng impormasyon tungkol sa lokasyon at oras sa isang tatanggap ng GPS saanman sa mundo, sa ilalim ng anumang kondisyon ng panahon. Ito ay isang pampublikong serbisyo na pinamamahalaan at pinapanatili ng pamahalaan ng Estados Unidos sa pamamagitan ng United States Space Force. Ang sistema ay binubuo ng isang konstelasyon ng hindi bababa sa 24 na operational na satellite…

Ang Pangunahing Konsepto: Ano ang Isang Itim na Butas? Ang isang itim na butas ay isang rehiyon sa kalawakan kung saan napakalakas ng grabidad na walang bagay, kahit na liwanag, ang makakatakas mula dito. Ang hangganan na ito ay tinatawag na kaganapan ng abot-tanaw o event horizon. Ang konsepto ay unang inilarawan ng siyentipikong si John Michell noong 1784 at muling binuo gamit ang Teorya ng Pangkalahatang Relatibidad ni Albert Einstein. Ang terminong “black hole” o itim na butas ay…

Panimula: Ang Rebolusyong Digital sa Asya Pasipiko Ang rehiyon ng Asya Pasipiko ang may pinakamabilis na paglago ng mga gumagamit ng internet at social media sa buong mundo. Mula sa mga megacity ng Jakarta at Manila hanggang sa mga rural na lugar ng India at Papua New Guinea, binabago ng mga platform tulad ng Facebook, TikTok, WeChat, at LINE ang paraan ng pakikipag-ugnayan, pagkuha ng impormasyon, at pakikilahok sa demokrasya ng bilyun-bilyong tao. Ayon sa ulat ng We Are Social…

Panimula: Ang Nawawalang Piraso ng Kasaysayan Ang kasaysayan ng Hilagang Amerika ay madalas na isinasalaysay sa pamamagitan ng mga pangalan ng mga lalaki—mga pangulo, heneral, imbentor, at explorer. Ngunit sa likod ng mga kilalang kuwentong ito, mayroong isang mas malawak at mas mayamang salaysay na puno ng mga kontribusyon ng kababaihan. Sa mahabang panahon, ang kanilang mga kwento ay naiwan sa mga anino, hindi naisulat, o sadyang binura. Ang artikulong ito ay naglalayong ilantad ang ilan sa mga pinakamahalagang, ngunit…

Ang Kahulugan at Kahalagahan ng Pag-aaral ng Personalidad Ang personalidad ay ang natatanging pattern ng pag-iisip, damdamin, at pag-uugali na nagpapakilala sa isang indibidwal at nagpapatuloy sa paglipas ng panahon at sa iba’t ibang sitwasyon. Ang pag-unawa sa personalidad ay isang pangunahing sangay ng sikolohiya na may malalim na aplikasyon sa clinical psychology, organizational behavior, edukasyon, at personal na pag-unlad. Sa buong mundo, mula sa mga klinika sa Maynila hanggang sa mga korporasyon sa Tokyo, ang sistematikong pag-assess ng personalidad…

Ang Kalagayan ng Karagatan: Isang Pambungad sa Krisis Ang mga karagatan ng Hilagang Amerika, mula sa Karagatang Pasipiko hanggang sa Karagatang Atlantiko at Karagatang Artiko, ay nasa ilalim ng walang humpay at lumalaking presyon. Ang polusyon sa karagatan ay isang multi-dimensional na krisis na direktang nagbabanta sa kalusugan ng marine ecosystem, seguridad sa pagkain, ekonomiya, at ang kapakanan ng milyun-milyong mamamayan. Ang kontinente, na napapaligiran ng malalawak na baybayin kabilang ang Dagat Caribbean, Golpo ng Mexico, at Dagat Beaufort, ay…